కావ్య ప్రయోజనం

నిర్వచనం Definition

కావ్య ప్రయోజనం అంటే కావ్యం వల్ల కవికి, పాఠకుడికి కలిగే లాభం లేదా ఫలితం. సంప్రదాయ కావ్యశాస్త్రం కావ్యాన్ని ఎందుకు రాస్తారు, ఎందుకు చదువుతారు అనే ప్రశ్నను ఒక ప్రాథమిక చర్చగా చూసింది.

మమ్మటుడు తన కావ్యప్రకాశంలో చెప్పిన ఆరు ప్రయోజనాలను విస్తృతంగా బోధిస్తారు:

యశస్సు: కవికి కీర్తి.

అర్థం: ధనలాభం.

వ్యవహార జ్ఞానం: లోకరీతిని తెలుసుకోవడం.

అశుభ నివారణ: అమంగళం లేదా అనర్థం తొలగడం.

సద్యః పరనిర్వృతి: చదివిన వెంటనే కలిగే గొప్ప ఆనందం.

కాంతా సమ్మిత ఉపదేశం: ప్రియురాలు చెప్పినట్లు మృదువుగా, ఇంపుగా చేసే ఉపదేశం.

Kavya prayojanam is the benefit or result that poetry brings to the poet and the reader. Traditional poetics treated the question of why poetry is written and why it is read as a basic topic.

The six purposes stated by Mammata in his Kavyaprakasha are widely taught:

Yasas: fame for the poet.

Artha: gain of wealth.

Vyavahara jnana: knowledge of how the world works.

Ashubha nivarana: removal of what is inauspicious or harmful.

Sadyah paranirvriti: supreme delight that comes at once on reading.

Kanta-sammita upadesa: instruction given gently and pleasingly, as a beloved would give it.

ఉపయోగం Where it is used

కావ్యాన్ని ఎందుకు చదవాలి, కావ్య రచనకు ప్రేరణ ఏమిటి అనే చర్చల్లో ఈ జాబితాను ఉదహరిస్తారు. ఇతర వినోదాల కంటే కావ్యానికి గల భేదాన్ని, ముఖ్యంగా ఆనందంతో పాటు సున్నితంగా నేర్పే గుణాన్ని చూపడానికి ఇది తరచు వాడతారు.

The list is cited in discussions of why one should read poetry and what moves a poet to write. It is often used to show how poetry differs from other entertainments, especially in teaching gently along with giving delight.

గమనికలు Notes

ఇతర ఆలంకారికులు కొంత భిన్నమైన ప్రయోజనాల జాబితాలను ఇచ్చారు; ఇక్కడ మమ్మటుని జాబితా మాత్రమే ఇచ్చాం, అదీ సాధారణంగా బోధించే రూపంలో. 'అశుభ నివారణ' అనే మాటకు అర్థంపై వ్యాఖ్యాతల మధ్య భేదాలున్నాయి (కొందరు 'అనర్థ నివారణ' అంటారు). అనువాద పదాలు ప్రాథమిక స్థాయివి (సరిచూడాలి). సంస్కృత మూల వాక్యాన్ని ఇక్కడ ఇవ్వలేదు.

Other theorists gave somewhat different lists of purposes; only Mammata's list is given here, and in its commonly taught form. Commentators differ on the exact sense of "removal of the inauspicious" (some say "removal of harm"). The renderings in Telugu and English are basic (subject to verification). The Sanskrit original is not quoted here.