విశేషణ ఉత్తరపద కర్మధారయ సమాసం

నిర్వచనం Definition

ఇది కర్మధారయ సమాసంలో ఒక ఉపరకం. సాధారణంగా కర్మధారయంలో విశేషణం మొదట, విశేష్యం తరువాత వస్తాయి (నల్లకాకి). ఈ రకంలో క్రమం తిరగబడుతుంది: పూర్వపదం విశేష్యం (నామవాచకం), ఉత్తరపదం దాన్ని విశేషించే విశేషణం.

ఉదాహరణకు 'పురుషోత్తముడు' = ఉత్తముడైన పురుషుడు. 'పురుష' అనే నామవాచకం మొదట ఉంది; 'ఉత్తమ' అనే విశేషణం చివర ఉంది (సరిచూడాలి).

This is a subkind of karmadharaya. In an ordinary karmadharaya the adjective comes first and the noun after it (nallakaki). In this kind the order is reversed: the first member is the noun (the visheshyam) and the last member is the adjective that describes it.

For example, purushottamudu = uttamudaina purushudu, "the best of men". The noun "purusha" comes first and the adjective "uttama" comes last (subject to verification).

గుర్తించడం, ఉదాహరణలు Recognising it, examples

గుర్తించే పద్ధతి: చివరి పదాన్ని 'అయిన' తో విశేషణంగా మార్చి, మొదటి పదానికి ముందు పెట్టి చదవండి. అర్థం సరిపోయి, రెండు పదాలూ ఒకే వ్యక్తిని లేదా వస్తువును చెబుతుంటే అది విశేషణ ఉత్తరపద కర్మధారయం.

పురుషోత్తముడు = ఉత్తముడైన పురుషుడు.

విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయంలో విశేషణం మొదట ఉంటుంది (తెల్లకలువ = తెల్లని కలువ); ఇక్కడ అది చివర ఉంటుంది. ఈ తేడానే పేరులో 'పూర్వపద', 'ఉత్తరపద' అని చెబుతారు.

How to recognise it: turn the last word into an adjective with "ayina" and put it before the first word. If the sense fits and both words name one person or thing, it is a visheshana-uttarapada karmadharaya.

purushottamudu = uttamudaina purushudu, "the best of men".

In the visheshana-purvapada karmadharaya the adjective stands first (tellakaluva = tellani kaluva); here it stands last. This difference is what "purvapada" and "uttarapada" in the names point to.

గమనికలు Notes

'పురుషోత్తముడు' వంటి పదాన్ని కొన్ని గ్రంథాలు 'పురుషులలో ఉత్తముడు' అని విప్పి తత్పురుషంగా కూడా చెబుతాయి; ఒక పదం ఏ సమాసమో గ్రంథాన్ని బట్టి మారవచ్చు (సరిచూడాలి). కర్మధారయంలో ఉపరకాల పేర్లు, సంఖ్య కూడా గ్రంథాన్ని బట్టి మారతాయి.

ఈ పేజీలో ఒక్క ఉదాహరణే ఇచ్చాం; మరిన్ని ఉదాహరణలు పాఠ్యపుస్తకాల్లో చూడండి.

Some books open up a word like purushottamudu as "the best among men" and class it as a tatpurusha; which compound a word is depends on the book (subject to verification). The names and the number of karmadharaya subkinds also differ by book.

Only one example is given on this page; more are in the textbooks.