శ్చుత్వసంధి

నిర్వచనం Definition

శ్చుత్వసంధి సంస్కృత సంధుల్లో ఒకటి, హల్సంధుల్లో చేర్చి చెబుతారు. 'శ్చుత్వం' అంటే శ, చ-వర్గ (చ, ఛ, జ, ఝ, ఞ) వర్ణాలుగా మారడం. పదం చివర త లేదా ద ఉండి, తరువాతి పదం చ-వర్గ హల్లుతో మొదలైతే, ఆ త, ద లు చ-వర్గ హల్లుగా మారతాయి.

Shchutva sandhi is one of the Sanskrit sandhis, and is usually counted among the halsandhis. "Shchutva" means turning into the sha or the cha-class (palatal) sounds. When a word ends in ta or da and the next word begins with a palatal consonant, the ta or da changes into a palatal consonant.

నియమం, ఉదాహరణలు Rule and examples

నియమం (పాఠ్యపుస్తక రూపంలో): త, ద లకు చ లేదా జ పరమైతే, ఆ త, ద లు వరుసగా చ, జ లవుతాయి.

ఉదాహరణలు:

సత్ + చరిత్ర = సచ్చరిత్ర

సత్ + జనుడు = సజ్జనుడు

ఉత్ + జ్వలం = ఉజ్జ్వలం

The rule, in textbook form: when cha or ja follows ta or da, the ta or da becomes cha or ja respectively.

Examples:

sat + charitra = sachcharitra

sat + janudu = sajjanudu

ut + jvalam = ujjvalam

గమనికలు Notes

సంస్కృత వ్యాకరణంలో ఈ సంధికి శ, ఞ వంటి ఇతర వర్ణాలకు సంబంధించిన నియమాలు కూడా ఉన్నాయి; ఇక్కడ చాలా ఎక్కువగా చెప్పే త, ద లు మాత్రమే ఇచ్చాం.

పేరు, నియమం చెప్పే తీరు గ్రంథాన్ని బట్టి మారవచ్చు (సరిచూడాలి). మినహాయింపులు ఇక్కడ చేర్చలేదు.

Sanskrit grammar also has rules for this sandhi involving other sounds such as sha and nya; only the most commonly cited case, ta and da, is given here.

The name and the wording of the rule may vary by book (subject to verification). Exceptions are not included here.